iskenderun forum

Hoşgeldiniz ( GİRİŞ | KAYIT OLUN )

İSKENDERUN'UN GÜNCEL FOTOĞRAFLARINI FACEBOOK SAYFAMIZDAN TAKİP EDEBİLİRSİNİZ. https://www.facebook.com/iskenderunforum.com
  İskenderun Resimleri      İskenderun Genel& Sorunlar& Öneriler     İskenderun kültür,turizm

 
Reply to this topicStart new topic
> Çocukluğumuzdan haylaz oyunlar..
orhann
mesaj 12-03-2012 - 12:46
İleti #1





Grup: İskenderunforum Köşe Yazarı
İleti: 94
Katılım: 21-12-2007 - 10:36
Nereden: oabcxx
Üye No: 2,424
isim: orhan
meslek: serbest
İskenderun'da mezun olduğunuz okul adı ve mezuniyet tarihi: lise







Çocukluğunuzdan, Haylaz oyunlar ve sırları….Körebe ve gerçekten Yakantop...

Kimin tasarlayıp, ortaya çıkardığı bilinmezdi. Birden, birinde yada birilerinde görür ve etkilenirsiniz. Ardından o ustalığa ulaşır ve hatta emsallerinizden daha usta olursunuz.

Topaç çevirme ve gülle (Misket) oyunlarının, Türkiye genelinde olduğu biliniyorsada, her yerde basit farklılıkları olurdu. Bu sahalardan geçenler, artık Texas, Tommiks, Tenten, Zagor okurları olurlar..

Bir adım ileri atanlar, resimli maceralarda Kinowa, Tex gibi sözleri daha anlam dolu çizgi romanlara ve Bilardo salonlarına yönelirdi..Mahalle aralarında oynanan Futbol, her yaşta değişmez alternatifti...

Topaç‘ı İskenderun, büyük şehirlerde, seri imalattan gelen, hafif ağaçtan yapılmış, çivisinden yukarı doğru, dairesel, değişik renklerde boyanmış olarak, kaytanı( İpi) sıradan bir, ayakkabı bağı kalınlığında, kalitesiz, beyaz pamuktan eğirilmiş olduğu belli olan şekilde alırdık. İpin ucunu, çivnin üstünden, alta sıkıştırıp , dairesel sarımı, aralık vermeden, topacın belinden yukarı sardınmı, artık onu ustalıkla, sert toprak zemine savurmak gerekliydi, maharetine göre dönüş hızı değişirdi. Dairesel boyalar ona sihirli bir hava verirdi.

Mahalle arasındaki, iddalı oyunlarda, yere çizilen 30 cm çaplı dairenin içine yerleştirilen, yedekteki Topaçlara, kim, çarptırdıktan sonra, dışarıya attırır ve bu arada, attığı Topaç ustalıkla dönmeye devam ederse, daire dışına çıkan Topaçı almak hakkıydı..

Kimileri öylesine ustalaşmışlardıki, yuttuğu Topaçları tekrar eski sahiplerine satıp, cep harçlığını çıkarıyordu. Antakya, Marangozluk ve diğer el imalatlarında, zengin alt yapıya sahip olduğundan, her çocuk oyunlarında, daha kaliteli ve değişik imalatlarla ortamı zenginleştirirdi.

Tahta Topaçı Şimşir ağacından yapar ve ucuna, iri At nalı çivisi oturtup, Balmumu ile güçlendirilmiş iplerle, mahalle aralarına sürerlerdi.

Sizin Topacınız, öyle iri ve uzun Kaytanıyla, erişilmez hıza ulaşan Antakya imalatı Topacın yanında amatör kalır ve oyuna dahi alınmazdınız. Antakya Şimşir Topacı, hızla, ucuz topaçlardan bazılarına, tepeden bindimi ortadan ikiye ayırırdı...

Renkli camlardan yapılı, içlerinde değişik yaprak gibi renklilikler olan Gülleler, İskenderunda o yıllarda yaşayan her çocuğun ceplerini doldurmuştur. İstanbulda “Misket” denilsede İskenderuda adı Gülleydi, her mahalle bakkalında, ana materyaldı..

Gülle oyunuda, gittikçe gelişen bir ustalık düzeninde idi. Şikleme yada “ Kelele” ve “Karış” oyunun temel özellikleriydi..

İki yada daha fazla kişi oynuyorsa, mahalle arasından, nemli sıkışmış bir saha seçilir, engebeli olması engel değildir. Serbest tarzda veya genellikle, baş parmak ile işaret parmağı arasından sıkıştırılarak, fırlatılan , Gülle, hedef alınan diğerine çarparsa, o güllenin sahibi size iki yeni gülle vermek zorundadır yada “Karış”ınızı açtığınızda, hedef aldığınız Gülle ve sizin Güllenize, aynı anda dokunabiliyorsanız, o rakip Güllede artık sizin cebinizdedir.

Çizilen ufak daireye dizilen Gülleleri, 5 adım öteden çizilen çizgiye atılan, Güllerden çizgiye en yakın olanı oyun önceliğini almıştır.

Çizgiyi geçmeden, atarak daire dışına çıkardığınız her Gülle sizindir, her başarılı olduğunuzda, yeni atış sizin hakkınızdır. Yada elle oyulan bir çukura, uzaktan atılan, güllerden hangisi önce çukura girerse, eli çukurun üstünde olmak şartıyla, yakına düşen diğer gülleri, “kelle” yaparak toplayabilir..Antakya bu sahadada ileri adım attı, mermer ve onix taşlardan yapılı “Halebi” Gülleleri, çocuk oyun alanlarına sürdü..

Mahalle aralarında aynı şekilde çizilen dairelere, yassı taşlarla yapılan atışlarla, kimi zaman, taşla düzlenmiş gazoz kapakları, renkli Sigara kapakları, Cikletlerden çıkan, o günlerin meşhur Artist ve Futbol starlarının, vesikalık resim büyüklüğündeki resimleri malzeme olmuştur.

Her ne olsada, bu oyunlarda kullanılan bu malzemeler, bitirim, profesyonel çocuklarda, yerini bozuk veya kağıt paraya bırakmıştır..Nerdeyse kumara dönüşmüş, hatta hızlarını alamayanlar, duvara parmak uclarıyla dayadıkları parayı yere düşürerek, hangi paraya çarptırdıysa,alıp cebine atma, Kumarı olmuştur..
Bu olayları duymak, aileleri ürkütünce, mahalle arasında, kızların yerlere çizdiği, numaralı kare, dörtgen ve dairelere, tek ayakla yassı taşı sürükleyerek, çizgi dışına çıkarıp yanmadan oynamak, bazı erkek çocuklarında kaderi olmuştu..Çelik çomak köylerin oyunuydu. sapan köylerde vazgeçilmez aksesuar idi, fakat, kuş katliamı aleti olduğu için İskenderunda rağbet görmüyordu..

Sahildeki Palmiyelerin yuvarlak sert tohumlarını, Elektrik tesisat borularının içinden, hızla üfleyerek fırlatmak ve evlerin pencerelerinden, yoldan Bisikletleriyle geçenleri avlamak yada damlardan damlara savaşlar yapmak, birden gelir geçerdi. Yada sınıfta, ince paket lastiğini iki parmak arasında gerdirip, Portakal yada Mandalin kabuğu fırlatıp, milletin hassas kulak memesinden vurmak gibi..

Yakan top, topla kiremit parça yığınlarını devirmek, Saklanbaç, birdirbir, uzun Eşşek, Körebe,Kız erkek kırlarda ve pikniklerin oyunlarıydı..yeni yetişen kızlarla erkekler arasında ilk kıvılcımların atıldığı oyunlardı.

Komşular veya Akraba yakın dostlarla veya okul topluluklarıyla, gidilen pikniklerde “ karşı cinsin adını” topu havaya atarken bağırmak, insanın içinde, kıvılcımlanan adı, bağırmaya zorlar, "seslerde" sadece bağıranların hissedebildiği titreşimler, kişiler arasında ufuklara, bulutların üzerinden, sarmaşık ve çiçeklerle dolu yolun ilk adımlarını oluştururdu..

Artık bunlar, yeni neslin, duysada, anlamını bilmek bile istemediği kavramlar oldu...ne yazıkki...
Go to the top of the page
 
+Quote Post
mesaj 12-03-2012 - 12:46
İleti #


Teşekkürler


Grup: Bot

Katılım: 1 Dakika önce




Go to the top of the page
 
Quote Post

Fast ReplyReply to this topicStart new topic
1 kullanıcı bu başlığı okuyor (1 Misafir ve 0 Gizli Kullanıcı)
0 Üye:

 



Basit Görünüm Tarih: 25-11-2017 - 12:11